Vài nét về tác giả Raja Ahmad Aminullah
Raja Ahmad Aminullah là một nhà thơ nổi tiếng người Malaysia.
Được biết đến như một nhân sĩ văn hóa, với tư cách là một người cầm bút, ông đã viết sâu rộng về các vấn đề văn hóa – xã hội cũng như các bài bình luận chính trị – xã hội.
Vào những năm 1980, ông theo học ngành Luật tại Đại học London (LLB). Trong thời gian này, Raja Ahmad là chủ tịch liên đoàn sinh viên Malaysia tại London và Vương quốc Anh.
Trước đó, vào năm 1973, ông là sinh viên trao đổi trong một chương trình do một trường Đại học Hoa Kỳ tổ chức mang tên “World Campus Afloat”. Tại đây, ông đã nghiên cứu về chính phủ và kinh tế, đồng thời tham gia một khóa sáng tác thơ do Todd Bender từ Đại học Columbia dẫn dắt.
Raja Ahmad từng giữ chức vụ giám đốc trong hội đồng quản trị của tờ nhật báo hàng đầu Malaysia “Utusan Melayu” từ năm 1988 đến 2001. Bên cạnh công việc tại các tập đoàn, ông cũng hoạt động tích cực trên chính trường trong suốt 20 năm.
Vào thập niên 90, ông đã sáng lập và lãnh đạo “Quỹ vì sự Tiến bộ của Người nghèo” nhằm trao quyền cho những người nghèo khổ và bị gạt ra bên lề xã hội.
Ông cũng thành lập và làm chủ tịch “Quỹ Nghệ thuật Perak”, đơn vị tổ chức các liên hoan nghệ thuật quốc tế thường niên tại bang này vào những năm 1990, thu hút nhiều họa sĩ, nhà văn, nhà thơ và nghệ sĩ biểu diễn từ hơn mười quốc gia tham dự.
Vào tháng 12 năm 2023, ông đã chủ trì và tổ chức “Liên hoan Quốc tế dành cho các Nhà thơ, Nhà văn và Độc giả R A” với sự góp mặt của 100 nhà thơ và nhà văn đến từ 15 quốc gia.
Tác phẩm tiêu biểu:
Thơ ca:
Soulship (2004, 2010)
Kata Kata Hati (2006)
Tuyển tập thơ của ba nhà thơ nổi tiếng Malaysia: Raja Ahmad Aminullah, Zakaria Ali và Mustapha Ibrahim (2017)
Tuyển tập thơ của các nhà thơ Malaysia và Indonesia (2017)
Laugh, My Beloved Country – Tiếng cười, Đất nước yêu dấu của tôi (2017)
Continuum – Kế thừa (2023)
Tác phẩm phi hư cấu:
The captive mind: Intellectuals and Power (Tâm trí bị giam cầm: Trí thức và Quyền lực – 2011)
Nusantara: Art and Liberation (Nusantara: Nghệ thuật và Giải phóng – 2012)
Conversations with Raja Ahmad Aminullah – Fidelity to Ideas (Trò chuyện cùng Raja Ahmad Aminullah – Lòng trung thành với những ý tưởng – 2018)
The bell has rung – Time for the new generation (Chuông đã reo – Thời điểm cho Thế hệ mới – 2022)
Nhiều cuốn sách của ông đã được tái bản. Các bài viết của ông nhìn chung luôn xoáy sâu vào các vấn đề về công lý cũng như số phận của những con người sống bên lề xã hội.
Trân trọng giới thiệu chùm thơ của Raja Ahmad Aminullah:
CHỐNG LẠI SỰ LÃNG QUÊN
(AGAINST FORGETTING)
từ những
kỷ niệm
và
trải nghiệm
về
những điều cao cả
và
một hành trình
xuyên qua
những mạng nhện thời gian
một sự
truy cầu không mệt mỏi
những
giấc mơ và viễn cảnh
vượt lên
mọi gai góc và rào cản
vươn mình
hiện ra
từ
những vòng tròn lửa
và
từ mê cung
trỗi dậy
trong khúc khải hoàn
vùi lấp
mọi tầm thường nhỏ nhen
và
những bất an
của
một tình yêu đã mất
và
một lịch sử được tìm lại
(Ngày 6 tháng 12 năm 2014)
CÁC NGƯỜI CÓ NGHE THẤY CHÚNG TÔI KHÔNG
(CAN YOU HEAR US)
các người
có nghe thấy
tiếng
gào thét và la hét của chúng tôi
từ
góc này trên mặt đất của Chúa
khi
bom và tên lửa
và đạn đạo dẫn đường
dội mưa
xuống nhà cửa chúng tôi
đập tan thành từng mảnh vụn
những túp lều trú ẩn
của trẻ em Palestine
ở Gaza
các người
có nghe thấy chúng tôi không
tiếng
la hét và tiếng khóc của chúng tôi
khi
những cỗ máy giết người
dội mưa xuống mảnh đất này
các người
có nghe thấy chúng tôi không
khi
bệnh viện Shifa
cũng như Al Ahli
và cả những vùng lân cận
bị bao phủ
bởi bom đạn
và
bệnh nhân nằm la liệt khắp nơi
trên sàn
bệnh viện
khi nguồn nước bị cắt
và
điện
đúng vậy, nguồn cung cấp điện
trong bệnh viện đã bị ngắt
và
các ca phẫu thuật, trị liệu phải dừng lại
và
oxy cho lồng kính bị gián đoạn
và
những đứa trẻ
những đứa trẻ
những đứa trẻ …..
ngôn từ
không còn đủ sức nữa
ngôn từ
đã thất bại khi mô tả
bi kịch này
đây
là
diệt chủng
diệt chủng
của thế kỷ hai mươi mốt
các người
có nghe thấy chúng tôi không
các người có nghe thấy chúng tôi không
hỡi những vĩ nhân
hỡi những nhà lãnh đạo lỗi lạc
hỡi những nhà lãnh đạo toàn cầu
hỡi những tầng lớp quyền thế
hỡi
những tài phiệt kinh doanh
thế giới Ả Rập
thế giới Hồi giáo
thế giới
thế giới
thế
giới
tiếng nói của các người
đang ở đâu?
sau
sáu mươi ngàn cái chết
trẻ em
và người già
sự
hủy diệt môi trường sống
tội ác
diệt chủng này
tội ác diệt chủng này
vậy mà
vậy mà …..
vậy mà
…..
(Ngày 15 tháng 11 năm 2023)
Nhà thơ Raja Ahmad Aminullah và vợ ông – bà Nor Hafizah Nasarudin
NADIM
họ
đồng thanh ca tụng đức vua
rằng Nadim
là một mối họa
rằng Nadim
là một mối đe dọa
hãy loại bỏ
Nadim*
họ
đồng thanh ca tụng kẻ sắp lên ngôi vua
rằng Nadim
là một mối họa
lòng trung thành của Nadim
chẳng thể cậy trông
Nadim
không hề chân thực
hãy loại bỏ
Nadim
họ
đồng thanh ca tụng gió
rằng những kẻ
như Nadim trên thế gian này thật nguy hiểm
chúng
không coi trọng tiền tài và địa vị
và
thật khó để kiểm soát
để
những kẻ bề trên được ngủ yên
hãy loại bỏ
những kẻ như Nadim
họ
đồng thanh ca tụng đức vua, kẻ sắp lên ngôi
và
cả gió
rằng Nadim
là kẻ lật đổ
đừng
tin những kẻ tự xưng là môn sinh của lịch sử
chúng
làm đảo lộn trật tự xã hội
Nadim
thật nguy hiểm
hắn
đọc Great Gatsby và văn chương thế giới
cả cuốn Sulalatus Salatin nữa
một
mối đe dọa cho những kẻ đang yên vị với
thói
Mandaliar** và những mưu đồ xảo quyệt
hãy loại bỏ
Nadim
hãy xua đuổi
Nadim
để
chúng ta mãi thuần khiết, trong sạch và đúng đắn
không
bị lóa mắt bởi những ảnh hưởng ngoại bang
hãy loại bỏ
những kẻ như Nadim
để
công việc của chúng ta sẽ dễ dàng hơn
và
thế giới này sẽ thuộc về chúng ta
(Jalan Mesra, Kuala Lumpur
Ngày 4 tháng 2 năm 2004)
Ghi chú của tác giả:
* Nadim: Một nhân vật trong tác phẩm cổ điển “Biên niên sử Mã Lai” (Sulalatus Salatin). Nadim là một thanh niên trung thực, có thiện chí, người đã cảnh báo hoàng cung về một giải pháp khả thi cho cuộc khủng hoảng. Điều này không được lòng các triều thần, những kẻ sau đó đã vu khống và hãm hại anh.
** Mandaliar: Một nhân vật cũng từ “Biên niên sử Mã Lai”, hiện thân cho những khía cạnh đen tối của thói thực dụng kiểu Machiavelli (dùng mọi thủ đoạn để đạt được quyền lực).
CÁNH ĐỒNG CHẾT
những
cánh đồng chết
Pol Pot, Khieu Samphan
những kẻ
cố áp đặt luận văn tốt nghiệp của mình
lên
một môi trường mà chúng chẳng hiểu gì
những
cánh đồng chết
Franco
và cuộc nội chiến của ông ta
những người Afrikaner,
Botha và chế độ Apartheid
Hitler
và những nạn nhân của hắn
những
cánh đồng chết
hàng ngàn, hàng triệu sinh mạng bị nghiền nát
nhân danh
bất cứ đức tin nào được nắm giữ
trong khi
ở những địa tầng khác
nơi
không có những cánh đồng chết hữu hình
đã có
bao nhiêu ngàn, hàng trăm ngàn, hàng triệu
người nữa
mang sẹo,
bị què quặt, bị cắt xẻo
tâm trí
bị vặn vẹo
trong
những cánh đồng chết của tâm hồn?
(Thứ Ba, ngày 18 tháng 5 năm 1999)
Nhà văn – dịch giả Kiều Bích Hậu gặp nhà thơ Raja Ahmad Aminullah – Trưởng Ban tổ chức sự kiện “Liên hoan Quốc tế dành cho các Nhà thơ, Nhà văn và Độc giả R A” tại Malaysia năm 2023
(HFT chuyển ngữ từ bản tiếng Anh)
Bài viết liên quan: